Poglądy historyczne Saint-Simona

Stanowisko to różni się zatem bardzo od filozofii historii w. XVIII, ponieważ zgodnie z nim światem rządzą i o przebiegu historii decydują nie idee, lecz społeczne interesy, a raczej interesy wielkich, składowych elementów społeczeństwa, interesy klas i walka społeczna, wynikająca ze sprzeczności tych interesów.

Poglądy historyczne Saint-Simona wywarły decydujący wpływ na jednego z największych historyków francuskich, Augustyna Thierry’ego. Ponieważ zaś Thierry wywołał istotną rewolucję w nauce historycznej swego kraju, odniesiemy dużą korzyść z analizy jego poglądów.

Pamiętają Państwo zapewne przytoczony przeze mnie wyjątek z dzieła Holbacha, dotyczący historii narodu żydowskiego. Historia ta była, zdaniem Holbacha, dziełem jednego człowieka – Mojżesza, który ukształtował charakter Żydów i dał im społeczny i polityczny ustrój, jak również r e 1 i g i ę. Każdy naród – stwierdzał przy tej okazji Holbach – miał swego Mojżesza. Filozofia historii XVIII w. znała jedynie postacie wielkich ludzi, masa natomiast, naród jako taki nie istniał dla niej prawie zupełnie. Filozofia historii Augustyna Thierry’ego jest w tym wypadku całkowitym przeciwieństwem tamtej. W jednym ze swych Listów o historii Francji pisze on: „Osobliwym zjawiskiem jest upór, z jakim historycy odmawiają zawsze masom ludzkim jakiejkolwiek inicjatywy i idei. Kiedy cały naród wędruje z jednego kraju do drugiego i tam się osiedla, kronikarz i poeci zdarzenie to opisują tak, jakby jakiś bohater postanowił założyć nowe państwo, aby rozgłosić sławę swego imienia. Kiedy zaś rodzą się nowe obyczaje, to okazuje się niechybnie, że wymyślił je jakiś prawodawca i zmusił ludzi do ich przyjęcia. Kiedy powstaje nowe państwo, to oczywiście założył je jakiś książę. Naród zaś i obywatele stanowią zawsze jedynie tło dla idei jednostki”.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>