Charakter człowieka

Także pod względem teorio poznawczym os o b a dana jest w zupełnie inny sposób niż to, co wyżej zostało nazwane „charakterem”. Charakter nie jest przecież niczym więcej niż hipotetycznym, mniej lub bardziej stałym X, które zakładamy, by wyjaśnić sobie obserwowane działanie jakiejś osoby. Jeśli więc człowiek postępuje niezgodnie z „obrazem jego charakteru”, który wydedukowaliśmy na podstawie określonego przypadku, to nie pozostanie nic innego, niż „obraz” tego charakteru zmienić. Zgodnie z powyższym, pojęcie obiektywnej zmiany charakteru, występujące np. naocznie we wszystkich faktach, byłoby wykluczone. A przecież bez wątpienia istnieją takie „zmiany charakteru”, Zupełnie inaczej mają się sprawy z naszym stosunkiem poznawczym wobec obcej osoby. Najostrzej wychodzi to na jaw w fakcie, że potrafimy zarówno dzięki pojedynczemu działaniu, nawet dzięki dowolnemu przejawowi ekspresji1 zrozumieć indywidualność osoby oraz przykładać „miarę” w sensie etycznym do jej działań, nie tylko ze względu na zgodność z prawami moralnymi o charakterze ogólnym, lecz również ze względu na idealne intencje samej osoby. Dlatego możemy na podstawie naszego naocznie-rozumiejącego poznania jakiejś osoby stwierdzić z pewnością, że np, działanie innego rodzaju niż to, które odpowiadałoby znanym nam intencjom tej osoby, opierać się musi na momentach, które „zakłóciły” realizację tej intencji. Jeśli więc np. opowiada nam ktoś o naszym przyjacielu, o którym mniemamy, że rozumiemy jego osobowość, coś, co wykracza poza sferę jego rozumianych przez nas osobowych intencji, to wcale nie zmieniamy po prostu obrazu jego osoby, lecz nasza oczywista znajomość jego indywidualności daje podstawę, by krytycznie ocenić prawdziwość opowiadania lub oświetlenie owego działania. W wypadku jednak, gdy to, co opowiedziano nam, wytrzyma ową podwójną krytykę, przyjmujemy, że zaszła zmiana charakteru i Każde działanie ma także symboliczną wartość ekspresyjną, choć oczywiście nie każdy akt ekspresji posiada jakieś wartości działania. (np. natury patologicznej), co oznacza przyjęcie jakiejś formy zahamowania możliwości ekspresji i zdolności działania tej osoby.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>